1. Tầm quan trọng của phục hồi sầu riêng
Sau mỗi vụ thu hoạch, cây sầu riêng thường rơi vào trạng thái suy yếu do đã sử dụng một lượng lớn dinh dưỡng để nuôi trái trong suốt thời gian mang trái. Quá trình hình thành và phát triển trái tiêu tốn rất nhiều năng lượng. Điều này khiến cây mất cân bằng dinh dưỡng và khả năng sinh trưởng bị giảm sút.
Trong giai đoạn này, bộ rễ của cây thường bị suy yếu do hoạt động hấp thu dinh dưỡng kéo dài. Rễ tơ có thể bị tổn thương hoặc giảm mật độ. Khi rễ yếu, cây không thể hấp thu dinh dưỡng hiệu quả, dẫn đến tình trạng sinh trưởng chậm hoặc suy kiệt.
Ngoài ra, sau vụ trái, cây cũng dễ bị tấn công bởi các loại nấm bệnh trong đất và trên thân cây. Những tác nhân gây hại này có thể làm xuất hiện các bệnh như thối rễ, xì mủ thân hoặc vàng lá.
Những biểu hiện thường gặp ở cây sau thu hoạch bao gồm:
- lá vàng và rụng nhiều
- hiện tượng nghẹn rễ, rễ phát triển kém
- thối rễ hoặc rễ đen
- lá nhỏ, đọt yếu, phát triển chậm
- cây khó ra cơi đọt mới hoặc ra đọt không đồng đều
Những vấn đề này nếu không được xử lý kịp thời sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng ra hoa và năng suất của vụ sau. Vì vậy, việc phục hồi cây theo đúng quy trình kỹ thuật đóng vai trò quyết định đối với hiệu quả sản xuất của vườn sầu riêng.
2. Mục tiêu phục hồi
Quy trình phục hồi sầu riêng sau thu hoạch thường kéo dài khoảng 60 đến 120 ngày. Tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe của cây và điều kiện chăm sóc của từng vườn.
Trong khoảng thời gian này, các biện pháp kỹ thuật sẽ tập trung vào bốn mục tiêu chính.
Trước hết là phục hồi hệ rễ. Giúp cây tái tạo lại rễ tơ để tăng khả năng hấp thu nước và dinh dưỡng từ đất. Khi rễ khỏe, cây mới có thể phục hồi toàn diện.
Tiếp theo là tái tạo bộ tán lá, vì lá đóng vai trò là cơ quan quang hợp chính của cây. Bộ lá khỏe mạnh giúp cây tổng hợp năng lượng và tích lũy dinh dưỡng hiệu quả hơn.
Mục tiêu thứ ba là kích thích cây ra đọt mới mạnh và đồng loạt. Các cơi đọt khỏe là tiền đề quan trọng cho quá trình phân hóa mầm hoa trong vụ tiếp theo.
Cuối cùng là tăng cường dự trữ dinh dưỡng trong cây. Giúp cây tích lũy đủ năng lượng để bước vào giai đoạn xử lý ra hoa và nuôi trái ở vụ mới.
Để đạt được các mục tiêu này, quy trình phục hồi được chia thành bốn giai đoạn chính, bao gồm:
- Giải độc và phục hồi bộ rễ
- Phục hồi thân và lá
- Kéo đọt mạnh và tạo tán mới
- Dưỡng cây ổn định và tích lũy dinh dưỡng
3. Quy trình phục hồi sầu riêng sau thu hoạch
Bước 1: Dọn vườn và cắt tỉa
Công việc dọn vườn và cắt tỉa nên được tiến hành từ 7 đến 15 ngày sau khi thu hoạch xong.
Trong bước này, người trồng cần loại bỏ các cành khô, cành sâu bệnh hoặc cành mọc quá yếu. Những cành mọc sát mặt đất, thường dưới khoảng 60 cm, cũng nên được cắt bỏ. Để hạn chế nơi trú ngụ của sâu bệnh và giúp tán cây thông thoáng hơn.
Ngoài ra, các cành mọc dày bên trong tán cần được tỉa bớt để ánh sáng và không khí có thể lưu thông tốt hơn. Điều này giúp giảm độ ẩm trong tán cây và hạn chế sự phát triển của nấm bệnh.
Song song với việc cắt tỉa, cần tiến hành vệ sinh vườn bằng cách thu gom toàn bộ lá rụng, trái rụng và các tàn dư thực vật dưới gốc cây. Việc dọn sạch cỏ dại cũng giúp hạn chế nơi cư trú của côn trùng gây hại.
Mục đích của bước này là giảm nguồn mầm bệnh trong vườn và tạo môi trường sinh trưởng thuận lợi cho cây trong giai đoạn phục hồi sầu riêng sau thu hoạch.
Bước 2: Rửa vườn
Sau khi hoàn thành việc cắt tỉa cành, bước tiếp theo là tiến hành rửa vườn. Nhằm tiêu diệt các loại nấm và vi khuẩn gây bệnh còn tồn tại trên thân, cành và lá.
Trong giai đoạn này, bà con thường sử dụng thuốc gốc đồng để phun đều lên toàn bộ cây và khu vực quanh gốc.
Biện pháp này giúp làm sạch rong rêu, tảo và hạn chế các nấm bệnh nguy hiểm.
Thực hiện rửa vườn đúng kỹ thuật sẽ giúp giảm áp lực mầm bệnh trong vườn. Tạo điều kiện thuận lợi để cây phục hồi khỏe mạnh và bước vào các giai đoạn chăm sóc tiếp theo.
Bước 3: Giải độc phục hồi rễ
Sau vụ thu hoạch, đất trong vườn thường bị suy giảm dinh dưỡng và có thể tích tụ nhiều mầm bệnh. Vì vậy, cần tiến hành xới nhẹ lớp đất quanh tán cây với độ sâu khoảng 5 đến 7 cm. Việc này giúp tăng độ thông thoáng cho đất, giúp rễ hấp thụ oxy tốt hơn.
Tiếp theo là bón 10 đến 15 kg phân hữu cơ hoai mục cho mỗi gốc cây. Phân hữu cơ không chỉ cung cấp dinh dưỡng mà còn giúp cải thiện cấu trúc đất. Qua đó tăng khả năng giữ ẩm và phát triển hệ vi sinh vật có lợi.
Ngoài ra, cần bón thêm 1 đến 1,5 kg vôi để nâng độ pH của đất. Giúp khử chua và hạn chế sự phát triển của các loại nấm gây bệnh.
Sau khi cải tạo đất, bước quan trọng tiếp theo là kích thích bộ rễ phát triển trở lại. Trong giai đoạn này có thể sử dụng sản phẩm Roots 10. Sản phẩm này có tác dụng kích thích rễ tơ phát triển mạnh. Đồng thời bổ sung các chất hữu cơ và vi sinh có lợi giúp bảo vệ bộ rễ khỏi sự tấn công của nấm bệnh.
Liều lượng sử dụng phổ biến là 1 kg sản phẩm pha với 800 lít nước. Sau đó tưới quanh vùng rễ với lượng khoảng 20 – 60 lít cho mỗi cây tùy theo tuổi cây. Việc tưới có thể lặp lại mỗi 7 – 10 ngày một lần để kích thích rễ phát triển nhanh.
Bà con có thể sử dụng Siêu rễ 99 để bổ sung nguồn Humic, Fulvic và Amino. Giúp kích thích rễ phát triển, lá xanh dày và khỏe. Liều lượng: 1kg pha 800 lít nước, tưới gốc.
Có thể kết hợp cùng humic hoặc fulvic, sau đó tưới gốc cây để tăng hiệu quả phục hồi rễ.
Bước 4: Kéo đọt sầu riêng sau thu hoạch
Sau khi bộ rễ bắt đầu phục hồi và xuất hiện rễ tơ mới, cây cần được bổ sung dinh dưỡng để tái tạo lại bộ lá. Ở giai đoạn này, mục tiêu là giúp cây nhanh chóng phục hồi tán lá, tăng lượng diệp lục và cải thiện khả năng quang hợp. Từ đó giúp cây lấy lại sức sau thời gian nuôi trái.
a. Lần 1:
Bà con có thể sử dụng Phân bón Bung Đọt Dưỡng Lá COMPLEX FERTILIZER 30-10-10. Sản phẩm có hàm lượng đạm cao giúp kích thích đọt ra nhanh, lá xanh dày, chồi non mập và khỏe. Kết hợp Amino Rong biển chiết xuất từ đạm cá rong biển sinh học tái tạo giàn lá mới cho cây trồng.
Trộn chung hai sản phẩm rồi phun đều lên toàn bộ tán cây. Giúp đọt phát triển mạnh và tán lá nhanh chóng phục hồi.
Nên phun định kỳ 7 – 10 ngày/lần, tùy tình trạng sinh trưởng của cây.
b. Lần 2:
Sử dụng Phân bón lá Bung Đọt Vọt Chồi giúp phục hồi, táo tạo thân lá mới mạnh mẽ.
Liều lượng: Chai 1 lít pha cho 500 lít nước, phun đều lên tán lá. Lặp lại sau 7 – 10 ngày nếu cây còn yếu.
Sử dụng thêm Canxi – bo + vi lượng giúp xanh dày lá, hạn chế sâu bệnh hại.
Sau khi lá lụa, có thể sử dụng Nutri Fulvic 20-20-20 để cung cấp dinh dưỡng cân đối. Giúp cây hấp thu nhanh, tăng khả năng quang hợp và nuôi lá xanh bền.
Liều lượng: Nutri Fulvic 20-20-20: pha 200g cho 200 – 250 lít nước để phun lên tán lá.
→ Gói 1 kg có thể pha khoảng 1.000 lít nước.
Chu kỳ phun nên thực hiện 10 đến 15 ngày một lần.
8. Quản lý sâu bệnh trong giai đoạn phục hồi
Trong thời gian phục hồi, các đọt non rất dễ bị tấn công bởi các loại côn trùng gây hại như Rầy xanh và Bọ trĩ.
Vì vậy cần phun phòng sâu bệnh ngay khi đọt vừa nhú hoặc khi lá còn ở giai đoạn non để tránh thiệt hại.
Bên cạnh đó, việc quản lý nước cũng rất quan trọng. Cần đảm bảo tưới đủ nước trong mùa khô để cây phát triển tốt. Nhưng đồng thời phải có hệ thống thoát nước hiệu quả trong mùa mưa để tránh tình trạng ngập úng và thối rễ.
9. Dấu hiệu phục hồi thành công
Sau khoảng 60 đến 120 ngày chăm sóc đúng quy trình, cây sầu riêng sẽ xuất hiện những dấu hiệu phục hồi rõ rệt.
Bộ rễ bắt đầu phát triển nhiều rễ tơ màu trắng khỏe mạnh. Tán lá trở nên xanh dày và bóng hơn. Các đọt non phát triển mạnh và đồng loạt, giúp cây có bộ tán mới khỏe mạnh.
Những dấu hiệu này cho thấy cây đã phục hồi tốt và sẵn sàng bước vào giai đoạn chuẩn bị cho vụ ra hoa tiếp theo.
10. Ba sai lầm thường gặp
Trong quá trình phục hồi cây, nhiều nông dân thường mắc phải một số sai lầm phổ biến.
Sai lầm đầu tiên là bón quá nhiều đạm khi bộ rễ chưa phục hồi, khiến cây không hấp thu được dinh dưỡng và dễ bị sốc.
Sai lầm thứ hai là để đất bị ngập nước, làm giảm lượng oxy trong đất và gây thối rễ.
Sai lầm thứ ba là không kích thích phục hồi rễ trước khi dưỡng cây. Việc này khiến cây không thể hấp thu dinh dưỡng hiệu quả.
11. Kết luận
Việc phục hồi cây Sầu riêng sau thu hoạch là bước kỹ thuật rất quan trọng trong quy trình canh tác. Khi thực hiện đúng quy trình, cây sẽ phục hồi nhanh, ra đọt đồng loạt và tích lũy đủ dinh dưỡng cho vụ tiếp theo.
Bà con tham khảo các sản phẩm Phân bón nhập khẩu khác TẠI ĐÂY
Mọi chi tiết thêm thông tin sản phẩm vui lòng liên hệ Vinasa qua fanpage hoặc hotline 0901.21.25.26.
Vinasa luôn sẵn sàng hỗ trợ tư vấn kỹ thuật miễn phí cho bà con trong quá trình chăm sóc cây trồng.
Xem thêm bài viết kỹ thuật khác TẠI ĐÂY.
